ΚΔ΄ ΕΦΟΡΕΙΑ

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ

ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

 

 


  

Μύρτος

Ο πρωτομινωικός οικισμός Μύρτος βρίσκεται σε ύψος 66 μέτρων από τη θάλασσα στο λόφο 'Φούρνου Κορυφή' στη νοτιοανατολική πλευρά της Κρήτης προς το Λιβυκό πέλαγος. Απέχει περίπου 2,5 χιλιόμετρα από το χωριό Μύρτος και 1,5 χιλιόμετρα από τον άλλο γνωστό πρωτομινωικό οικισμό Πύργο Μύρτου.

Ο οικισμός ανακαλύφθηκε το 1962 κατά τη διάρκεια επιφανειακής έρευνας οπότε παρατηρήθηκε ότι στην περιοχή υπήρχαν διάσπαρτα όστρακα από πίθους με διακόσμηση σκοτεινή σε ανοικτό φόντο καθώς επίσης και άλλα ρυθμού Αγίου Ονοφρίου και Βασιλικής. Η ανασκαφή, που διήρκεσε δύο χρόνια, έφερε στο φως τον οικισμό που χρονολογείται στην Πρωτομινωική ΙΙ περίοδο (περ. 2600-2260 π.Χ.) και καταλαμβάνει την κορυφή του λόφου και τις πλαγίες προς τα δυτικά και νότια.

Ο οικισμός που περιβάλλεται από τείχος, αποτελείται από ενενήντα περίπου δωμάτια που σχηματίζουν τουλάχιστον έξι κτιριακά συγκροτήματα - οικίες που πιθανόν στέγαζαν εκτεταμένες οικογένειες. Στατιστικές μελέτες που έγιναν για τον οικισμό, λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθος των δωματίων, τους αποθηκευτικούς χώρους και τα αγγεία που βρέθηκαν προσδιορίζουν ότι ο πληθυσμός του οικισμού κυμαινόταν από τριανταπέντε μέχρι εβδομήντα άτομα.

  Η οικοδόμηση των κτιρίων έχει γίνει άτακτα, χωρίς κάποιο καθορισμένο σχέδιο. Τα τρία μόνο περάσματα - δρόμοι που υπάρχουν στον οικισμό του δίνουν την εικόνα ενός πολυδαίδαλου κτιριακού συγκροτήματος. Η είσοδος σε πολλά από τα δωμάτια γίνεται από την σκεπή καθώς δεν υπάρχει δυνατότητα άλλης πρόσβασης. Διακρίνονται χώροι αποθήκευσης και 'μαγειρεία' καθώς επίσης και ένα κεραμικό εργαστήριο.

Το κτίριο στην νοτιοδυτική πλευρά του οικισμού είναι το ιερό στο οποίο βρέθηκε ένα πήλινο αγαλματίδιο γνωστό ως ¨Θεά της Μύρτου¨ καθώς επίσης και πολλά αγγεία προσφορών.

Τα ευρήματα περιλαμβάνουν κύπελλα, πρόχους, φιάλες, πυξίδες, αμφορείς, υδρίες, λάρνακες, πίθους, τσαγιέρες καθώς επίσης και οκτώ κεραμικές περιστροφικές πλάκες, εργαλεία από οστά, σφραγιδόλιθους από στεατίτη και πήλινα σφραγίσματα. Το πλήθος των υφαντικών βαρών φανερώνουν την ύπαρξη κατακόρυφων αργαλειών. Άλλα ευρήματα που προέκυψαν από τις ανασκαφές υποδηλώνουν ότι στην περιοχή καλλιεργούνταν δημητριακά, ελιές και σταφύλια και εκτρέφονταν ζώα όπως αιγοπρόβατα και χοίροι.

Ο οικισμός καταστράφηκε από πυρκαγιά κατά το τέλος της περιόδου και μάλλον εγκαταλείφθηκε. Μοναδική ένδειξη για κατοίκιση της περιοχής μετά από αυτή την περίοδό αποτελεί ένα ημικυκλικό κτίριο του οποίου η χρήση δεν έχει, προς το παρόν, προσδιοριστεί.